Anasayfa
Blog
Forumlar
Dizin
Fotoğraflar
Müzik

Trabzon
Akçaabat
Sürmene
Vakfıkebir
Maçka
Çaykara
Tonya
Beşikdüzü
Düzköy
Çarşıbaşı
Arsin
Araklı
Of
Şalpazarı
Yomra

Üye giriş
Üye ol
Üye yardımı
Site haritası
Bize ulaşın

 

 

Tonya İlçesinin Tarihi, ve Coğrafi Durumu

Tonya İlçesinin ilk kuruluşu hakkında kesin bir bilgi olmamakla birlikte, İlçenin kuruluşunun 13. yüzyılın sonları İle 14. yüzyılın başlarında olduğu anlaşılmaktadır.1461 yılında Trabzon'un Türkler tarafından alınması ile Rum Pontus Devletinin egemenliği sona erer. Bölge tamamen Türklerin eline geçer. Bundan sonra Bayburt, Gümüşhane, Erzurum ve diğer yörelerden gelen Türk boyları Tonya'da yerleşirler.

 

Osmanlı dönemi yerli Rumlarla, göçmen olarak gelen Türklerin kaynaşması ile geçmiştir. Bu dönem içerisinde gerek Rum kültürü, gerek Türk kültürü karşılıklı olarak birbirlerini etkilemişlerdir.Bu etkileşim şimdi bile kendini göstermektedir. Yerli halkın bazı inançları, gelenek ve göreneklerinde bu etkileşim izlerini görmek mümkündür.

İlçemize bağlı 15 köy bulunmaktadır. Ayrıca merkeze bağlı 5 mahalle ve İskenderli Beldesine bağlı 2 mahalle olmak üzere toplam 7 mahalle mevcuttur.

 

Tonya, Vakfıkebir İlçesine bağlı bir bucak merkezi olarak yönetilmiştir. Osmanlı Devleti döneminde Tonya'da derebeylik egemendi. 19.yüzyıl derebeylerinin tamamen egemen olduğu bir dönem olmuştur. Bu derebeylerinden en önemlisi Ali Ağa, kendisine ait topraklarda özel asker besler, kendi savunmasını bunlarla yapardı.

İlçeye bağlı Kaleönü Mahallesinin güney yönünde bulunan ormanlar içerisindeki yüksek kaya Ali Ağa kalesi olarak bilinir. Bu kayada halen iskan edildiğine dair izler görünmektedir.

Tonya, 1854 yılında bucak merkezi olarak teşkilatlanmışsa da, bucak yönetimi yıllarında bile derebeylik egemenliğini sürdürmüştür.

 

Birinci dünya Savaşından sonra Osmanlı Devleti toprakları itilaf Devletleri tarafından paylaşılmaya başlanınca Doğu Karadeniz bölgesini de Ruslar istila etmişlerdi. Rusların bu istilasına karşı Tonya'nın yerli halkı düzenli ordu kuvvetlerine yardımcı olarak aylarca savunmada bulunmuşlar ve bunda da oldukça başarılı olmuşlardı.

 

Harşit Cephesinde bulunan Türk Kuvvetleri bozulunca Ruslar bütün güçleriyle Tonya üzerine yürümüş ve sonra da yerli halk batıya doğru göç etmek zorunda kalmıştır. 16 Temmuz 1916 tarihinde Tonya işgal edilmiş oldu . Rus kuvvetleri daha sonra 17 Şubat 1918 tarihinde çekilince Tonya düşman işgalinden kurtulmuş oldu.

 

5 Mart 1954 tarihinde 3264 sayılı kanun ile Tonya İlçe olarak teşkilatlanınca Vakfıkebir'den ayrıldı. Aynı yıl içinde belediye teşkilatı kuruldu. Tonya'nın İlçe olarak teşkilatlandığı yıllarda adı Orta Mahalle olarak geçer. Bu ad o yıllarda belediye teşkilatının içine almış olduğu merkez mahallenin adından gelmiştir.

 

"Tonya" adının ilçeye verilişi ile ilgili çeşitli söylentiler olmakla birlikte bunlardan gerçeğe uygun olarak görüleni şöyledir;

 

Bölgeye ilk yerleşen Rumlar döneminde bir Rum Beyi Tonya adındaki kızına bölgeyi çeyiz olarak vermiş, bundan böyle bu bölgenin adı da kızın adına izafeten Tonya Olarak kalmış. Ayrıca Tonya ilçesinin merkezine yöre halkı tarafından Konakyanı adı verilir.

Derebeylik döneminde merkezde bulunan derebeyin konağından gelmektedir. Konağınmyanı söylenişi zamanla Konakyanı olarak kalmıştır.

 

Tonya İlçesi, Doğudan Düzköy ve Maçka, Güneyden Gümüşhane İline bağlı Kürtün İlçesi, kuzeyden ve batıdan Vakfıkebir ile Şalpazarı ilçeleri ile çevrilidir.

İlçenin genel alanı 264 Km2'dir. Denizden yüksekliği 755 metredir. Arazi genel Olarak engebelidir. Yüksek dağ sıralarına rastlanmamakla birlikte mevcut tepeler kuzeyden güneye doğru uzanır. Bu uzantılar arasında bulunan Fol Deresi ile Çamlık Deresi Vadisi Tonya sınırları içinde kalır. İlçe merkezi Fol Deresi Vadisinde kurulmuştur.

 

Tonya'nın en yüksek tepesi 1900 m. Yüksekliğindeki Karakısrak tepesidir. İlçe sınırları içinde büyük akarsu ve göl yoktur. En önemli akarsu fol deresidir. Fol deresi Tonya'nın güneyinde Kürtün İlçesi sınırlarındaki Erikbeli Tepesinden doğar.

 

Kuzeye doğru Tonya topraklarını geçtikten sonra Vakfıkebir İlçesi merkezinden Karadenize dökülür. İkinci önemli akarsu Toksar tepesinden kaynağını alarak Beşikdüzü İlçesinden denize dökülen Çamlık Deresidir.

Akarsuların rejimi düzenli değildir. Bahar aylarında karların erimesi ile su miktarı artar.

 

Yaz aylarında azalır. Bununla birlikte yukarıda sözü edilen akarsuların kuruduğu hiç görülmemiştir.

 

İklim, Karadeniz iklimi ile karasal iklim arasında bir geçiş alanıdır. Karadeniz kenarından yükselen tepeler üzerinde bulunan ormanlar sürekli nem çekerler. Denizden gelen su buharı burada yoğunlaşır, sis haline gelir . Bu nedenle özellikle yaz aylarında günlerin büyük bir bölümü sisli geçer. Güneşli havalar daha çok sonbaharda görülür. Yaz aylarında ortalama sıcaklık 20 derece, kış aylarında 6-7 derece civarındadır.

 

Çevrede iklimin etkisiyle bitki örtüsü bir paralellik gösterir. Arazinin büyük bir çoğunluğunu meralar ve ormanlar kaplar ve yoğun ormanlar ilçenin güney yönündeki Kalmçam Köyü çevresindedir Bu ormanlar yayvan ve iğne yapraklı ağaçlardan oluşur. Bölgede en iyi yetişen ağaç kızılağaçtır. İnsan emeği olmadan kendi kendine yetişebilmektedir.

Tonya

 

Tonya, tonya, tarih, tarih, tonya tarihi, resimleri, fotoğraflar, belediyesi, trabzon

Tonya Tarihi,Tonya Fotoğrafları, Eğitim ve Kültür ,Atma Türküler ,Tonyalı Yazarlar ,Ekonomi ,Sosyal Durum ,Tonya Haritası

Trabzon

Genel Bilgiler
Coğrafi Yapı
Trabzon Kültürü
Trabzonda Turizm
Nüfus, Sağlık ve Eğitim
Trabzon Fotoğrafları
Trabzon Haritası

Tarihçe
Dünden Bugüne
Trabzon Tarihi
Roma Dönemi
Bizans Dönemi
Pontus Dönemi
Osmanlı Dönemi

Tarihi Yapıtlar
Sümela Manastırı
Trabzon Kaleleri
Müzeler
Atatürk Köşkü
Konaklar
Hanlar ve Hamamlar
Manastırlar
Sportif Turizm
Tarihi Camiler

Trabzon Yaylaları
Yayla Kültürü
Yayla Turizmi
Yaylalar Arası Mesafe
Şenlik Tarihleri
Zigana Yaylası
Sis Dağı
Hıdırnebi Yaylası
Kadırga Yaylası
Diğer Yaylalar
Yayla Şenlikleri

Turizm
El Sanatları
Turizm Merkezleri
Şifalı Sular
Oteller

Trabzon Özlemi
Mısır Ekmeği
Peynirli Pide
Trabzonspor
Kemençe
Yöresel Yemekler
Fıkralar
Trabzon Rüyası
Hamsi
Kıymalı
Horon
Fındık

Sürmene
Sürmene Tarihi
Coğrafyası
Yöresel Yemekleri
Sürmene Haritası
Yerel Terimler
Sürmene Fotoğrafları
Sürmene Bıçağı
Sürmene Mutfağı

Vakfıkebir
Vakfıkebir Tarihi
Vakfıkebir Ekmeği
Turizm
Coğrafi Yapı
Vakfıkebir Fotoğrafları
Vakfıkebir Haritası

Tonya
Tonya Tarihi
Tonya Fotoğrafları
Eğitim ve Kültür
Atma Türküler
Tonyalı Yazarlar
Ekonomi
Sosyal Durum
Tonya Haritası

Çaykara
Çaykara Tarihi
Çaykara Fotoğrafları
Eğitim ve Kültür
Çaykara Yaylaları
Şelaleler
Uzungöl
Çaykara Haritası

Akçaabat
Akçaabat Haritası
Akçaabat Köftesi
Akçaabat Fotoğrafları
Akçaabatsebat Spor
Yaylalar
Sera Gölü

Maçka
Maçka Tarihi
Sümela Manastırı
Maçka Fotoğrafları
Vazelon Manastırı
Maçka Köyleri
Maçka Haritası

 

 

Yukarı

trabzon.org
Copyright © 1998
Tüm hakları saklıdır.
e-mail: mail@trabzon.org