Haliç Üniversitesi'nin Avrupa futbolundaki sakatlık dağılımını incelediği çalışmada Trabzonspor, sakatlık kaynaklı 244 oyuncu değişikliği ile Avrupa'da ilk beş içinde yer aldı. Araştırma, sakatlıkların maçın son bölümlerine ve sezonun sonlarına doğru yoğunlaştığını ortaya koydu.
trabzonspor üst sıralarda
Haliç Üniversitesi Spor Bilimleri Fakültesi Spor Yöneticiliği Bölümü'nden araştırmacıların da katkısıyla hazırlanan çalışma, Avrupa futbolunda maç içi ve sezon boyunca meydana gelen sporcu yaralanmalarının dağılımını inceledi. Springer Nature yayımladığı BMC Sports Science, Medicine and Rehabilitation dergisinde yer alan araştırma, 2012-2013 ile 2024-2025 sezonlarını kapsayan 13 yıllık dönemi analiz etti.
Çalışmada 44 farklı lig ve kupa organizasyonunda oynanan 74.026 maçta, 1.333 kulüp ve 13.170 futbolcuya ait toplam 34.645 sakatlık kaynaklı oyuncu değişikliği kaydı değerlendirildi. Bu veriler ışığında Trabzonspor 244 kayıtla Arsenal ile birlikte Avrupa genelinde 5. sırada yer aldı. Liste başında İtalya'dan Lazio 296 kayıtla bulunurken, Beşiktaş 259 kayıtla ikinci oldu. Fenerbahçe 225 kayıtla 9'uncu, Galatasaray ise 210 kayıtla Valencia ile birlikte 13'üncü sırada yer aldı. İlk 15'te Türkiye'den dört kulübün yer alması dikkat çekti.
Araştırma notunda, kulüplerin oynadığı maç sayısının bu tür sıralamalarda etkili olabileceği vurgulandı.
sakatlıkların çoğu ikinci yarıda
Analizler, sakatlık kaynaklı oyuncu değişikliklerinin yüzde 65'inin ikinci yarıda gerçekleştiğini gösterdi. Özellikle karşılaşmaların son 15 dakikası, yüzde 24,2 ile en yüksek sakatlık oranının görüldüğü dönem oldu. Araştırmada, sakatlanma nedeniyle oyundan çıkan futbolcuların kaçırdığı toplam sürenin 1 milyon 228 bin dakikayı aştığı ve bunun yaklaşık 13 bin 650 maça karşılık geldiği belirtildi.
sezon sonu risk artışı
Mevsimsel dağılıma ilişkin bulgular ilk bakışta ham verilerin ekim ile aralık ayları arasında zirve gösterdiğini ortaya koysa da, maç sayısı dikkate alındığında farklı bir tablo öne çıktı. Maç başına düşen sakatlık sıklığının sezonun son aylarında daha yüksek olduğu saptandı; bu bağlamda ekim, aylar sıralamasında maç başına düşen sakatlık açısından 12 ay arasında 7. sırada kaldı.
oyundan çıkış dakikası yükseldi
Zaman içinde sakatlıkların oynamanın daha geç dakikalarına kaydığı tespit edildi. 2012-2013 sezonunda sakatlık nedeniyle yapılan oyuncu değişikliklerinin ortalama dakikası 48,1 iken, 2024-2025 sezonunda bu ortalama 58,8'e yükseldi. Bu değişimin büyük ölçüde 2018-2019 ile 2021-2022 sezonları arasında gerçekleştiği, sonraki yıllarda ise stabil kaldığı bildirildi.
kadro planlaması uyarısı
Araştırma sonuçlarının kulüpler açısından kadro planlaması ve oyuncu sağlığı yönetiminde yol gösterici olması gerektiğini ifade eden Dr. Öğr. Üyesi Taner Karaman, şu değerlendirmeyi yaptı:
"Futbolcu sağlığının korunması yalnızca tıbbi bir konu değil. Kadro planlaması, oyuncu rotasyonu, fiziksel yük yönetimi ve kulüplerin sportif sürdürülebilirliği açısından da ele alınması gerekiyor. Araştırmamız, sporcu yaralanmalarının oynanan maç sayısına göre izlenmesi gerektiğini gösteriyor. Kulüplerin kondisyon, rotasyon ve oyuncu değişikliği planlamasını özellikle maçın ve sezonun son bölümlerine göre yapması, hem oyuncu sağlığını hem de takımın performansını korumak açısından kritik önem taşıyor."
Araştırma, kulüplere maç takvimi, oyuncu rotasyonu ve yük yönetimi stratejilerini sezon içinde yeniden gözden geçirme çağrısı niteliğinde sonuçlar sunuyor.




