Saadet Partisi Ortahisar İlçe Başkanı Burak Turhan, Bakış programında Trabzon’un stratejik ürünü fındığın korunması gerektiğini söyleyerek, partiler üstü ortak hareket ve daha etkin tarım politikaları talep etti. Turhan, üretici gelirleri ile maliyetler arasındaki uçurumun sürdürülemez olduğunu vurguladı.
Fındığın stratejik değeri
Saadet Partisi Ortahisar İlçe Başkanı Burak Turhan, Bakış programında Trabzon ekonomisi için fındığın taşıdığı önemi vurguladı. Turhan, fındığın stratejik bir ürün olduğunu belirterek üreticinin artan maliyetler karşısında korunması gerektiğini ifade etti.
Turhan, 1996 yılında Refah-Yol hükümeti döneminde Bakanlar Kurulu toplantısının Trabzon’da fındık temasıyla gerçekleştirildiğini hatırlatarak, Necmettin Erbakan’ın fındığın kıymetini anlatmak için kullandığı sözleri aktardı: “Eğer bu fındık İsraillilerin elinde olsaydı eczacılardan tane tane bunu ilaç diye alırdınız.”
Siyasetin ötesinde birlik çağrısı
Geçen yıl üreticilerin sorunlarına dikkat çekmek amacıyla patoz ve fındık altı sürme makinesinin iktidara bırakıldığını anımsatan Turhan, kentte geniş bir tarım üreticisi kitlesi bulunduğunu söyledi. Fındık meselesinde siyasi partilerin ortak hareket etmesi gerektiğini belirten Turhan, “Arkadaşlar, gelin burada bir siyaset yürütmeyelim. Bu fındığın değerini tam anlamıyla alabilmemiz için hep beraber bir platformdan ses çıkartalım. Gerekirse muhalefet milletvekilleriyle hep beraber bir mücadele verelim. Bu fındığın değerini alalım” dedi.
Turhan, planlama ve hazırlık eksikliği sürerse üreticinin mağdur olacağını da vurguladı.
Mevcut politikalar yetersiz
Fındık fiyatlarına ilişkin değerlendirmesinde Turhan, üreticinin ürününü TMO’ya götürdüğünde randıman kriterleriyle karşılaştığını söyledi ve mevcut uygulamaların yeterli olmadığını savundu. “Bu politikayla beraber fındık düzelmez. Yani biz daha etkin politikalar üretmemiz gerekiyor. Tarımımızı, hayvancılığı daha fazla desteklemeliyiz. Üreticiyi araziye girerken şevkini, keyfini artırarak sokmalıyız” ifadelerini kullandı.
Üretici neden üretsin?
Toplama maliyetlerine dikkat çeken Turhan, üreticinin eline geçen gelir ile işçilik ve diğer giderler arasındaki makası somut örneklerle anlattı. “Bir fındık toplayıcı şimdi ortalama 20 kilo fındık toplar Ahmet Bey. Diyelim ki çok enerji toplar, 30 olsun, 30 kilo toplasın. 150 TL’den satarsanız fındığı 4 bin 500 lira para eder. Bir kişi toplayacak fındık 3 bin lira. Onun yemesi, içmesi, patozu, altının olması, ilerisinde zarar eder bu arkadaş. Bu arkadaş niye fındık üretsin ki? Bu üretici fındığı niye üretsin ki?” sözleriyle üreticinin sürdürülebilirlik kaygısını özetledi.
Turhan, eleştirilerinin yalnızca iktidarı hedeflemediğini, çözüm üretme niyeti taşıdığını belirtti.
Ortak çözüm vurgusu
Tarım politikalarında ortak bir çözüm zemininde buluşulabileceğini söyleyen Turhan, taraflara yapıcı yaklaşım çağrısı yaptı: “Arkadaş, eleştirmiyoruz. Yol göstermeye gayret ediyoruz. Çıkalım beraber çözelim. Ya sizin halinize yazsın sözüm. Gerçekten sizin sözünüzü siz yapmış gibi olun. Biz yapmayalım, problem değil. Mevcut iktidar, siz kendi halinizde mi yaklaşıyorsunuz? Yapın, problem değil. Ama yeter ki bu fındık üreticisi mağdur olmasın.”
Esnaf örneği
Trabzon’daki bir esnafla arasında geçen konuşmayı aktaran Turhan, Uzun Sokak’ta kavrulmuş fındık satarak geçinen bir esnafın düşük fiyat ve randıman nedeniyle yaşadığı güçlükleri anlattığını söyledi. Esnafın, “Başkanım, bu fındık 150 lira. Getiriyorsun, kavur niyetine geri gönderiyorlar. Randıman tutmadı, daha ucuz. Bunu oraya getirip taşıma parası…” sözlerini Turhan aktardı.
Bu örnek üzerinden üretici ve esnafın maliyetlerinin dikkate alınması gerektiğini yineleyen Turhan, fındık değerinin belirlenmesinde girdi maliyetlerinin daha doğru biçimde hesaplanmasını ve üreticinin korunmasını istedi.
