Trabzon Mimarlar Odası Başkanı Serbülent Vural, Uzun Sokak ve Maraş Caddesi'ndeki sokak sağlıklaştırma çalışmalarında yerel mimari kimliğin yeterince korunmadığını belirtti. Vural, projeler sürecinde yapılan uyarıların çoğunun uygulamaya yansımadığını söyledi.
Trabzon Mimarlar Odası Başkanı Serbülent Vural, Uzun Sokak ve Maraş Caddesi'nde yürütülen yenileme çalışmalarına ilişkin eleştirilerini paylaştı. Vural, sokakların temizlenmesi ve düzenlenmesinin olumlu olduğunu ancak bu süreçte kentin özgün mimari özelliklerinin korunmasının gerektiğini vurguladı; cephe düzenlemeleri, boya tercihleri ve kullanılan malzemelerde hatalar olduğunu söyledi.
BÜTÜN SOKAKTAKİ BİNALARA AYNIYMIŞ GİBİ DAVRANILIYOR
Vural, son yıllarda Türkiye genelinde benzer projelerde uygulanan tek tip yaklaşımın burada da görüldüğünü ifade etti ve projenin planlama aşamasındaki eksikliklere dikkat çekti. Konuyla ilgili değerlendirmesinde şunları dile getirdi:
"Birçok insan da Uzun Sokak'la ilgili bence evet, yani bir şey bir kere yenilediğinizde, temizlediğinizde zaten otomatik birleşme oluyor. Ama bu arada bazı şeyleri kaybetmemek gerekiyor, kimlikleri kaybetmemek gerekiyor.
Sokak sağlıklaştırma projelerinde maalesef Türkiye'de son senelerde şöyle bir tavır var. Yani bütün sokaktaki binalara aynıymış gibi davranmayla ilgili; bütün sokaktaki binaların zemin katlarını aynı malzemeyle kaplamak, bütün tabelaları standart bir formata sokmak. Ondan sonra işte üstteki görüntü kirliliklerini temizleyelim. O kısmı doğru. Boyayalım. Boyuyoruz da nasıl boyuyoruz? Hangi renge boyuyoruz? Bütün bunların çok daha iyi planlanması gerekiyordu."
UZUN SOKAK VE MARAŞ CADDESİ'NDE EKSİKLİKLER VAR
Vural, Uzun Sokak'tan önce Maraş Caddesi'nde de benzer uygulamaların hayata geçirildiğini ve bu projelerin hazırlık sürecinde belediyeyle birçok kez bir araya geldiklerini anlattı. Sürecin nasıl ilerlediğini şu sözlerle aktardı:
"Yani Uzun Sokak'ta da ondan önce Maraş Caddesi'nde de bu anlamda eksiklikler var, hatalar var. Biz bunu defalarca toplantılarla konuştuk. Uzun Sokak'la ilgili hiç yapmadıysam beş altı taneden fazla toplantı yapmışızdır belediyeyle.
Ki ihaleye çıkmalarından önce de biz bunu koordinasyon kurulunda, daha projeleri görmeden, 'Bakın, bunlara bunlara dikkat edilmesi gerekir' diye söyledik. Söyledim ben. Ama sonra ihale yapıldı. Firma aldı işi. Firma işin başına geçti. Bir şeyler yapılmaya başlandı. Gördük ki sorunlar var. Yani garip garip renkler, garip garip boyama teknikleri var işin içerisinde. Onun dışında zemin katlar aynı malzemelerle kaplanıyor."
"HER BİNAYI TEK TEK ÇALIŞMAK GEREKİYORDU"
Mimarlar Odası Başkanı, her yapının kendi tasarım bütünlüğü içinde değerlendirilmesi gerektiğini belirterek zemin katlarda uygulanan tek tip kaplama ve üst katlarda rastgele renk kullanımını eleştirdi. Bu bakış açısını şu ifadelerle özetledi:
"İşte bina bir bütündür. Binanın tasarlanırken üst katları farklı, zemin katı farklı tasarlanmaz. O kendi içerisinde bir bütündür yani. Her binaya aynı kaplamayı, aynı malzemeyi yapamazsınız. Binaları tek tek çalışılması gerekirdi. Böyle bir şey yok.
Zemin katları aynılaştırıp adeta bir baza yapıp binaların altına, ondan sonra üstlerini de renk renk boyamak gibi bir tavır bu. Bu tavrın doğru olmadığını, seçilen renklerin ve boyama şekillerinin yanlış olduğunu ifade ettik."
YAPILAN UYARILARIN BÜYÜK BÖLÜMÜ KARŞILIK BULMADI
Vural, Mimarlar Odası olarak proje sürecinde yapılan uyarıların büyük bölümünün hayata geçirilmediğini söyledi ve bazı noktalarda sınırlı müdahaleler yapabildiklerini belirtti. Sürece dair gözlemlerini şöyle aktardı:
"Bunun üzerine beş altı toplantı yaptık. Ama bizim söylediklerimizin herhalde yüzde sekseni, doksanı maalesef yansıyamadı gibi.
Belli noktalarda binalara müdahale ettik. Özellikle mimarlarını bildiğimiz, onlardan gelen talepler doğrultusunda biz aracı olduk. 'Bu binayı o renk değil de şu renk, bakın müellifi de böyle söylüyor, mimarı da böyle söylüyor' diye. Ya da mesela cephe heykelleri var bir iki noktada. Onlara müdahale konusunda... Yani çok sınırlı."
"HİÇBİR MESLEKTAŞIMIZIN İÇİNE SİNMEDİ"
Belediye ile görüşmeler yapıldığını ancak uygulamanın sahaya yeterince yansımadığına dikkat çeken Vural, hem meslektaşlarının hem de kent sakinlerinin yapılan çalışmalardan memnun olmadığını belirtti ve süreci şu sözlerle değerlendirdi:
"Ben niyetin bu anlamda kötü olduğunu düşünmüyorum. Bütün belediyedeki arkadaşlarımızla görüşüyoruz, toplantılar... Belediye başkanımızla gittik görüştük. İlgili dairelerle çalışan arkadaşlarımızla görüştük ama bir noktadan sonra sahaya yansımadığını gördük.
Sahada yeteri kadar mimar olmadığını gördük. Bazen konuştuklarımızın çok doğru anlaşıldığını bile düşünmüyorum."
Çalışmaların, bölgenin özgün dokusunu koruyacak şekilde yeniden düzenlenmesi gerektiğini savunan Vural, meslektaşlarının büyük çoğunluğunun da uygulamalardan memnun kalmadığını vurguladı.
