AK Parti Ortahisar İlçe Başkanı ve fındık üreticisi Seyit Hisoğlu, arazi parçalanması, bahçe bakımı eksikliği, kahverengi kokarca zararı ve artan işçilik maliyetlerinin verimi olumsuz etkilediğini belirtti. TMO alım uygulamaları ve depolama riskleri konusunda da uyarıda bulundu.
“BABAMIN ÜÇ TON FINDIK ALDIĞI YERDEN BUGÜN 600 KİLOGRAM ALIYORUZ”
AK Parti Ortahisar İlçe Başkanı Seyit Hisoğlu, hem siyasetin hem de kendi üreticilik tecrübesine dayanarak bölgedeki fındık üretimindeki gerilemeyi anlattı. Hisoğlu, arazi parçalanması ve bahçelere yeterince bakım yapılmamasının verimde düşüşe yol açtığını, bunun da işçilik maliyetlerini yukarı çektiğini söyledi.
"Fındık fiyatı aslında her sene gündem oluyor. Ancak bu sene sorun daha da derinleşti. Bunun birçok sebebi var. Ben de köylüyüm ve fındıkçıyım. Babamın üç ton fındık aldığı yerden bugün bir ton bile fındık alamıyoruz. Belki 600 kilogram alıyoruz. Yani verim dörtte bire kadar düşmüş durumda. Karadeniz coğrafyasında birçok yerde durum böyle."
Hisoğlu, arazilerin bölünmesinin üreticilerin bahçeye gerekli özeni göstermesini zorlaştırdığını, verim azaldıkça işçilik başta olmak üzere maliyetlerin orantısız şekilde arttığını vurguladı.
“KOKARCA BU YIL FINDIĞA CİDDİ ZARAR VERDİ”
Kahverengi kokarca sorununa da dikkat çeken Hisoğlu, zararlıya karşı yürütülen mücadelenin sürdüğünü ancak kolay bir sorun olmadığını söyledi.
"Samuray arıları, tuzaklar ve farklı yöntemler kullanılıyor. Ancak bu kolay bir sorun değil. Amerika’nın yaklaşık 20 yıldır, İspanya’nın da 17 yıldır bu sorunla mücadele ettiği söyleniyor. Kokarcayı tamamen ortadan kaldırmak için doğaya zarar verecek yöntemlere başvurmak da doğru değil. Bu nedenle mücadele kontrollü şekilde yürütülüyor."
Hisoğlu, mücadelede zamana ihtiyaç olduğunu ve kontrollü yöntemlerin tercih edildiğini belirtti.
TMO’YA FINDIK TESLİMİNDE ÇÜRÜK ORANI DEĞERLENDİRMESİ
TMO’ya yapılan fındık teslimlerinde uygulanan çürük oranı kriterlerine ilişkin de bilgi veren Hisoğlu, bölge müdürlüğüyle yapılan görüşmeler sonucunda kabul edilen oranın değiştiğini aktardı.
"TMO daha önce üç çürüğe kadar fındık alıyordu. Bölge müdürlüğüyle yaptığımız görüşmede bu oranın yedi çürüğe çıkarıldığını öğrendik. Ancak burada randıman ve çürük oranıyla ilgili bazı şartlar da var. Örneğin 100 tane fındığın üçü çürükse daha önce alım yapılırken, şimdi yedi çürüğe kadar alım yapılabiliyor. Ancak çürük oranı daha yüksek çıkarsa fındığın yeniden seçilmesi isteniyor."
Hisoğlu, üreticilerin TMO teslimi öncesi ürünü daha titiz seçmeleri gerektiğini, geçmişte harmanda daha çok el emeği harcandığını hatırlattı.
"Eskiden TMO’ya fındık götürmeden önce harmanda saatlerce fındık seçerdik. Şimdi patosa vurup doğrudan TMO’ya getiriyoruz. Biraz daha emek verirsek TMO’ya teslim edebileceğimiz fındık oranını artırabiliriz."
“ÇÜRÜK ORANI SAĞLAM FINDIĞI DA ETKİLEYEBİLİYOR”
Hisoğlu, çürük oranının yalnızca teslim aşamasını değil depolama güvenliğini de etkilediğini belirterek TMO’nun sınırlara dikkat etmesi gerektiğini ifade etti.
"Fındık depolandığında çürük oranı yüksek ürün, sağlam fındığın da bozulmasına neden olabiliyor. İçerisindeki toksin nedeniyle diğer fındıkları da etkileyebiliyor. Dolayısıyla TMO’nun da depolama açısından belirli sınırları gözetmesi gerekiyor."
“2027 SEZONUNDA FINDIK TARIMINA DAHA FAZLA ÖNEM VERMELİYİZ”
Gelecek sezonlara yönelik tedbir çağrısında bulunan Hisoğlu, 2027 sezonunda benzer sorunların tekrar yaşanmaması için bahçe bakımının ve tarıma ayrılacak kaynakların artırılması gerektiğini söyledi. Sakarya örneğini vererek, daha düzenli tarımsal uygulamaların verimi yükselttiğini aktardı.
"2027 fındık sezonunda bu sorunların tekrar gündeme gelmemesi için öncelikle fındık tarımına daha fazla önem vermemiz gerekiyor. Fındığın kalitesini ve verimini artırmak için bahçeye bakmak şart. Sakarya tarafında fındık tarımının daha düzenli yapıldığını gördüm. Bizim bölgemizde ise maalesef birçok üretici bahçesine yeterince bakım yapmıyor."
Kendi çevresinden örnekler vererek düzenli bakım yapan üreticilerin verim aldığını, bakımı ihmal edenlerin ise geride kaldığını vurguladı.
"Fındığına düzenli bakım yapan üreticiler zaten verim alıyor. Onları tenzih ediyorum. Ancak kendi mahalleme baktığımda, örneğin 30-40 ton fındık çıkan bir bölgede bazı üreticilerin fındığına yıllardır gübre bile atmadığını görüyorum. Ben 10 yıl önce gübre attım, bıraktım şeklinde bir anlayışla verim almak mümkün değil."
TRABZON VE SAKARYA ARASINDA İŞÇİLİK MALİYETİ FARKI
Hisoğlu, işçilik maliyetlerinin bölgeye göre değiştiğine dikkat çekti; Trabzon ile Sakarya arasında işçilik giderlerinde farklılıklar bulunduğunu belirterek bu durumun üreticinin kârlılığını etkilediğini söyledi. Verim ve maliyet dengesinin bozulmasının üreticiyi zorladığını ifade etti.
“DEVLET DE ÜRETİCİ DE ÜZERİNE DÜŞENİ YAPMALI”
Son olarak Hisoğlu, hem devletin destek vermesi hem de üreticilerin bahçe bakımına daha fazla özen göstermesi gerektiğini söyledi. Mevcut fiyatların ve artan maliyetlerin üreticiyi koruyacak seviyede olmadığını belirterek ortak çaba çağrısında bulundu.
