Piyasa verileri yükleniyor…
trabzon.org
Akçaabat ilçesinden bir görünümFotoğraf: Wikimedia Commons
Kıyı & Yayla

Akçaabat

Köftesi, horonu ve tarihi konaklarıyla Karadeniz kültürünün vitrini

Akçaabat köftesiHoronTarihi Akçaabat evleriSera GölüOrta Mahalle
BölgeKıyı & Yayla
İl merkezineYaklaşık 13 km batı
CoğrafyaDenize sıfır, ortalama ~11 m rakım
Öne çıkanAkçaabat köftesi, Sera Gölü

Genel Bakış

Köftesi ve horonuyla ünlü Akçaabat, Trabzon'un ikinci büyük ilçesi ve Karadeniz kültürünün canlı bir vitrini.

Eski adı Platana, sonraki adıyla Polathane olan Akçaabat, Trabzon'un nüfus bakımından en büyük ikinci ilçesidir. Adının kökeni Yunanca'da çınar anlamına gelen 'platana' sözcüğüne dayanır; yüzyıllar içinde Pulathane ve nihayet Akçaabat biçimini almıştır. Batıda Çarşıbaşı ve Vakfıkebir, güneyde Düzköy ve Maçka, doğuda merkez ilçe ile komşudur.

İlçenin adı denince akla ilk gelen, hiç kuşkusuz meşhur Akçaabat köftesidir. Dövme dana etinden hazırlanıp mangal közünde pişirilen bu lezzet, ilçenin gastronomi kimliğini bütün Türkiye'ye taşımıştır. Akçaabat aynı zamanda horonun başkentlerinden biridir; kemençenin coşkulu ezgisi eşliğinde omuz omuza tepilen horon, düğünlerin ve şenliklerin ruhudur.

Deniz kıyısındaki Orta Mahalle, restore edilmiş taş konakları ve ahşap cumbalarıyla adeta açık hava müzesidir. Sahildeki yürüyüş yolları, balıkçı barınağı ve çay bahçeleri gün batımında kalabalıklaşır. Yükseklere doğru çıkıldığında ise Sera Gölü'nün 1950'de bir heyelanla oluşan sakin suları ve çevresindeki dinlenme tesisleri ziyaretçileri karşılar.

Tarihçe

Akçaabat'ın geçmişi antik 'Platana' limanına dayanır; Osmanlı döneminde Pulathane/Polathane adıyla anılan yerleşim, 20. yüzyılda Akçaabat adını almıştır. Yörenin tarihi, tüm Doğu Karadeniz gibi katmanlıdır: Antik dönemde Kolhis ve Pontus kültürlerinin etkisindeki bölge; sırasıyla Roma, Bizans ve 1204'te kurulan Trabzon (Komnenos) İmparatorluğu'nun egemenliğinde kalmış, 1461'de Fatih Sultan Mehmed'in Trabzon'u fethiyle Osmanlı topraklarına katılmıştır.

Sahildeki Orta Mahalle, Rum ve Türk sivil mimarisinin yan yana yaşadığı bir liman kasabası dokusunu bugüne taşır; taş-ahşap konaklar bu çok kültürlü geçmişin izidir.

Cumhuriyet'in ilk yıllarında Pulathane adı resmen Akçaabat olarak değiştirildi. 1923 mübadelesi ve sonraki göç dalgalarıyla nüfus yapısı önemli ölçüde değişse de ilçe, liman kasabası kimliğini, sahil çarşısını ve sivil mimari dokusunu büyük ölçüde koruyarak Trabzon'un batı yönündeki en kalabalık yerleşimlerinden biri hâline geldi.

Coğrafya ve İklim

İlçe, denize sıfır sahil şeridinden başlayıp güneyde yaylalara yükselen geniş bir coğrafyaya yayılır. Sahilde ılıman ve nemli Karadeniz iklimi; yüksek kesimlerde daha serin ve karlı bir hava görülür. Sera Gölü çevresi yıl boyu yeşil kalır.

Ekonomi ve Geçim

Geleneksel olarak balıkçılık, fındık ve tarıma dayanan ekonomi; bugün gastronomi turizmi (köfte) ve merkeze yakın konumun getirdiği hizmet sektörüyle çeşitlenmiştir. Akçaabat köftesi, ilçe adını bir markaya dönüştürmüştür.

Kültür ve Gelenek

Akçaabat, horonun ve kemençenin başkentlerinden biridir. Her yıl düzenlenen Müzik ve Halk Oyunları Festivali onlarca yıllık bir gelenektir; omuz omuza tepilen 'düz horon' yörenin imzasıdır.

Gezilecek Yerler

1

Orta Mahalle (Tarihi Akçaabat Evleri)

Restore taş-ahşap konaklarıyla korunmuş tarihi doku.

2

Sera Gölü

Heyelanla oluşmuş, çevresi yürüyüş ve piknik alanlarıyla dolu sakin göl.

3

Akçaabat sahil bandı

Balıkçı barınağı, yürüyüş yolu ve çay bahçeleriyle canlı kıyı.

4

Sera Gölü tabiat parkı

Yürüyüş parkurları, kafeler ve kayık gezisiyle düzenlenmiş göl çevresi.

5

Akçaabat çarşısı

Balık pazarı, fırınlar ve yöresel ürün dükkânlarıyla canlı ilçe merkezi.

Ne Yenir

Akçaabat köftesi

Dövme etle yoğrulan, sarımsağı hissettirmeyen dengeli baharatıyla mangal klasiği.

Mısır ekmeği ve tereyağı

Yörenin bereketli topraklarından gelen sade ama doyurucu ikili.

Akçaabat pidesi

İnce hamuru ve bol malzemesiyle köftenin yanındaki fırın klasiği.

Nasıl Gidilir

Merkezden sahil yolu üzerinden dolmuş ve otobüslerle 20 dakikada ulaşılır. Havalimanına yakınlığı, konaklamalı ziyaretler için de elverişlidir.

Ziyaret İpuçları

En iyi zamanKöfte ve sahil için tüm yıl uygundur; festival dönemi (yaz) ilçenin en renkli zamanıdır.
  • Akşam yemeğini Orta Mahalle'deki köfte ocaklarından birinde, mangal başında yiyin.
  • Sera Gölü'nü öğleden sonra ziyaret edip göl kenarında çay için.
  • Sahil bandında gün batımı yürüyüşü kaçırılmamalı.

Biliyor muydunuz?

  • Her yıl düzenlenen Akçaabat Müzik ve Halk Oyunları Festivali onlarca yıllık bir gelenektir.
  • Sera Gölü, 1950'deki büyük heyelanın dere yatağını kapatmasıyla oluşmuştur.
  • Akçaabat, Trabzon'un nüfusça en büyük ilçelerinden biridir.
  • İlçenin eski adı Platana, Yunanca'da 'çınar' anlamına gelir.

Akçaabat Haberleri

Faydalı Bağlantılar

Diğer Trabzon İlçeleri